Şırnak’ta çocuk nüfusu dikkat çekti: Türkiye’de ikinci sırada

Rapora göre Şırnak, yüzde 67,4’lük çocuk nüfusu oranıyla Türkiye’de çocuk nüfusunun toplam nüfus içindeki payının en yüksek olduğu ikinci il oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF Türkiye) iş birliğiyle hazırlanan “Türkiye’deki Çocuklar 2025 İstatistiklere Bakış” raporu yayımlandı. Türkiye’de 0-17 yaş grubundaki çocukların nüfus, sağlık, eğitim, yoksulluk, çalışma hayatı ve adli süreçlerdeki durumunu ortaya koyan çalışma, iller arasındaki demografik farklılıkları da gözler önüne serdi.

Şırnak çocuk nüfusunda zirveyi zorladı

Rapora göre 2025 yılında Türkiye’nin toplam nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişiye ulaşırken, 0-17 yaş grubundaki çocukların toplam nüfus içerisindeki oranı yüzde 24,8 olarak gerçekleşti.

Çocuk nüfusunun toplam nüfus içindeki payının en yüksek olduğu iller arasında ise Şırnak dikkat çekti. Şırnak’ta nüfusun yüzde 67,4’ünü çocuklar oluşturdu. Bu oranla Şırnak, yüzde 68,2 ile ilk sırada bulunan Şanlıurfa’nın ardından Türkiye’de ikinci sırada yer aldı. Batman ise yüzde 65,4 ile üçüncü sırada bulundu.

Veriler, Şırnak’ın Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde genç ve çocuk ağırlıklı bir nüfus yapısına sahip olduğunu ortaya koydu.

Türkiye çocuk nüfusunda gerileme dönemine giriyor

Raporda Türkiye’nin demografik yapısına ilişkin dikkat çekici projeksiyonlara da yer verildi. Buna göre çocuk bağımlılık oranının 2035 yılından itibaren yaşlı bağımlılık oranının gerisinde kalması bekleniyor.

Bu durum, Türkiye’nin geleneksel olarak sahip olduğu çocuk ve genç ağırlıklı nüfus yapısının zaman içerisinde değişeceğine işaret ediyor.

Çocuk yoksulluğu yüzde 31

Çalışmada çocukların ekonomik koşullarına ilişkin veriler de dikkat çekti. 2025 yılı verilerine göre Türkiye’de çocuk nüfusunun yüzde 31’i yoksulluk sınırının altında yaşıyor.

15 yaş ve altındaki çocuklarda maddi yoksunluk oranı ise yüzde 27,2 olarak kaydedildi. Maddi yoksunluk yaşayan çocukların önemli bölümünün taze meyve ve sebzeye, yeni giysilere ve her gün en az bir kez et, tavuk veya balık içeren bir öğüne erişemediği belirtildi.

15-17 yaş grubunda işgücüne katılım artıyor

Raporda çocuk işçiliğine ilişkin veriler de yer aldı. 15-17 yaş grubundaki çocukların işgücüne katılma oranı 2025 yılında yüzde 25,5’e yükseldi.

Bu oran erkek çocuklarda yüzde 36,5, kız çocuklarında ise yüzde 13,9 olarak gerçekleşti. Okula devam etmeyen 15-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 32’sinin erken yaşta işgücüne katıldığı belirtildi.

Çocukların yüzde 91,3’ü internet kullanıyor

Dijitalleşmeyle birlikte çocukların ekran başında geçirdiği sürenin de arttığı rapora yansıdı.

6-15 yaş grubundaki çocukların yüzde 91,3’ünün internet, yüzde 76,1’inin cep telefonu veya akıllı telefon, yüzde 66,1’inin ise sosyal medya kullandığı belirlendi.

Erkek çocukların yüzde 82,8’inin, kız çocukların ise yüzde 64,8’inin düzenli olarak dijital oyun oynadığı kaydedildi.

Çocukların adli süreçlerdeki görünürlüğü de artıyor

Rapora göre 2025 yılında güvenlik birimlerine mağdur sıfatıyla getirilen çocuk sayısı 259 bin 99 oldu. Bunların 19 bin 689’unun cinsel suç mağduru olarak adli süreçlere yansıdığı belirtildi.

6-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 13,8’inin akran zorbalığına maruz kaldığı, işlevsel zorluğu bulunan çocuklarda ise bu oranın yüzde 27,2’ye yükseldiği kaydedildi.

Çocuk ölümleri ve trafik kazaları da raporda

2025 yılında 1-17 yaş grubunda 5 bin 483 çocuk yaşamını yitirirken, bunların bin 531’inin dışsal yaralanma ve zehirlenmeler nedeniyle hayatını kaybettiği belirtildi.

Çocukların karıştığı trafik kazalarında ise 600 çocuk hayatını kaybederken, 72 bin 216 çocuk yaralandı.

Şırnak için çocuk odaklı politikaların önemi artıyor

TÜİK ve UNICEF Türkiye tarafından hazırlanan çalışma, Şırnak’ın Türkiye’nin en genç ve çocuk nüfusu yoğun illerinden biri olduğunu bir kez daha ortaya koydu.

Şırnak’ın yüzde 67,4’lük çocuk nüfusu oranı; eğitim, sağlık, sosyal hizmetler, çocuk güvenliği, spor, kültür ve istihdam alanlarında çocuk ve gençleri merkeze alan politikaların önemini ortaya koyarken, Türkiye genelinde çocuk nüfusunun giderek azalacağına ilişkin projeksiyonlar da Şırnak’ın sahip olduğu genç nüfus potansiyelinin önemini artırıyor.